फाल्गुन २९, २०८२
रिपोर्टर: सुनिल सिंह
काठमाडौं — स्थानीय बासिन्दाको अवरोधका कारण बन्चरेडाँडा ल्याण्डफिल साइटमा काठमाडौं उपत्यकाको फोहोर विसर्जन रोकिएको छ। स्थानीयले फोहोर बोकेर पुगेका सवारीसाधनलाई प्रवेश गर्न नदिएपछि उपत्यकाबाट संकलन गरिएको फोहोर व्यवस्थापन प्रभावित भएको हो।बन्चरेडाँडा नुवाकोट जिल्लामा अवस्थित काठमाडौं उपत्यकाको मुख्य ल्याण्डफिल साइट हो, जहाँ काठमाडौं, ललितपुर र भक्तपुरबाट दैनिक रूपमा ठूलो परिमाणमा फोहोर ल्याएर विसर्जन गरिँदै आएको छ। तर पछिल्लो अवरोधपछि फोहोर व्यवस्थापनको प्रक्रिया पूर्ण रूपमा प्रभावित भएको छ।स्थानीय बासिन्दाले सरकार र सम्बन्धित निकायसँग भएको सहमति कार्यान्वयन नभएको भन्दै विरोध प्रदर्शन गरेका छन्। उनीहरूका अनुसार ल्याण्डफिल साइट सञ्चालन गर्दा स्थानीयलाई दिइने भनिएका विकासका योजनाहरू, सडक सुधार, स्वास्थ्य सेवा तथा वातावरणीय प्रभाव न्यूनीकरणका कामहरू पर्याप्त रूपमा पूरा भएका छैनन्।स्थानीयले ल्याण्डफिल साइट सञ्चालनका कारण आफूहरूको स्वास्थ्य, वातावरण र दैनिक जीवनमा नकारात्मक असर परेको गुनासो गर्दै आएका छन्। फोहोरको दुर्गन्ध, प्रदूषण, सडकको अवस्था र बढ्दो सवारी आवागमनले स्थानीय जीवन प्रभावित भएको उनीहरूको भनाइ छ।अवरोधका कारण काठमाडौं उपत्यकाका विभिन्न स्थानबाट संकलन गरिएको फोहोर अहिले अस्थायी रूपमा रोकिएको छ। यदि समस्या चाँडै समाधान नभए उपत्यकाका विभिन्न क्षेत्रमा फोहोर थुप्रिने सम्भावना बढ्ने देखिएको छ, जसले सरसफाइ र सार्वजनिक स्वास्थ्यमा समेत असर पार्न सक्छ।काठमाडौं महानगरपालिका र अन्य स्थानीय तहहरूले भने समस्या समाधानका लागि स्थानीयसँग वार्ता गर्ने प्रयास भइरहेको बताएका छन्। महानगरका प्रतिनिधिहरूले स्थानीयको माग र गुनासोबारे छलफल गर्दै सहमतिका आधारमा फोहोर व्यवस्थापन पुनः सुचारु गर्ने प्रयास भइरहेको बताएका छन्।सरोकारवाला निकायहरूले बन्चरेडाँडा ल्याण्डफिल साइटको दीर्घकालीन व्यवस्थापनका लागि वातावरणीय मापदण्ड पालना, स्थानीय विकास कार्यक्रमको कार्यान्वयन तथा पारदर्शी व्यवस्थापन आवश्यक रहेको पनि बताएका छन्।यदि अवरोध चाँडै समाधान हुन सकेन भने काठमाडौं उपत्यकामा फोहोर व्यवस्थापनको समस्या झनै गम्भीर बन्न सक्ने चिन्ता व्यक्त गरिएको छ। त्यसैले सरोकारवाला पक्षहरूबीच छिटो सहमति गरेर समस्या समाधान गर्नुपर्ने आवश्यकता औँल्याइएको छ।