✍️एस.आचार्य काठमाडौँ । चैत १२ गते नवनिर्वाचित प्रतिनिधिसभा सदस्यहरूको शपथ ग्रहणको तयारी तीव्र पारिएको छ। सोही सन्दर्भमा सुरक्षा, ट्राफिक तथा समग्र भौतिक व्यवस्थापनको निरीक्षण गर्न नेपाल प्रहरीका अतिरिक्त महानिरीक्षकद्वय (AIG) ईश्वर कार्की र उमाप्रसाद चतुर्वेदी नवनिर्मित संघीय संसद् भवन पुगेका छन्। तर, सामाजिक सञ्चाल र राजनीतिक वृत्तमा भने नयाँ भवनको आन्तरिक सजावट र बस्ने व्यवस्थालाई लिएर विभिन्न टिकाटिप्पणी सुरु भएका छन्। १. संसद कि विद्यालयको कक्षा? निरीक्षणका क्रममा खिचिएका तस्बिरहरू सार्वजनिक भएपछि धेरैले यसलाई आधुनिक संसद् भवन भन्दा पनि "नयाँ स्कुलको कक्षा कोठा" सँग तुलना गरेका छन्। सिधा लहरमा राखिएका टेबल र कुर्सीहरूको बनावटले संसदीय बहसको गरिमा र खुलापन भन्दा पनि अनुशासित विद्यार्थी बस्ने ठाउँको झल्को दिने सर्वसाधारणको तर्क छ। २. प्रतिपक्षको भूमिकामाथि प्रश्न संसदीय लोकतन्त्रमा प्रतिपक्षको उपस्थिति प्रभावकारी हुनुपर्छ। तर, नयाँ संरचनाको बनोटले विपक्षी दलहरूलाई खुम्च्याउन खोजिएको त होइन? भन्ने आशंका उब्जाएको छ। * दबाबमूलक राजनीतिको अभाव: परम्परागत संसदमा प्रतिपक्षले विरोध जनाउने वा घेराउ गर्ने पर्याप्त ठाउँ हुने गर्थ्यो। तर यो नयाँ संरचनामा 'डेस्क' हरूको ठुलो घेराले सांसदहरूलाई आफ्नै ठाउँमा सिमित गरिदिने देखिन्छ। * अनुशासनको घेरा: संरचना हेर्दा प्रतिपक्ष चुपचाप बस्नुपर्ने र केवल श्रोताको भूमिकामा मात्र सिमित हुनुपर्ने बाध्यता सिर्जना हुन सक्ने कतिपयको बुझाइ छ। "संसदको बनोटले बहसलाई जीवन्त बनाउनुपर्नेमा यहाँ त केवल एकोहोरो निर्देशन सुन्ने ठाउँ जस्तो देखिन्छ," एक विश्लेषकले टिप्पणी गरे। ३. सुरक्षा व्यवस्था चुस्त आलोचनाका बीच सुरक्षा निकायले भने आफ्नो तयारी पुरा गरेको छ। AIG ईश्वर कार्की र उमाप्रसाद चतुर्वेदीले भवनको प्रवेशद्वार देखि हलभित्रको सिट व्यवस्थापनसम्मको सूक्ष्म अवलोकन गरेका छन्। शपथ ग्रहणका दिन ट्राफिक व्यवस्थापन र विशिष्ट व्यक्तिहरूको सुरक्षाका लागि विशेष 'प्लान' तयार गरिएको प्रहरीले जनाएको छ। निष्कर्ष: संरचना जस्तोसुकै भए पनि संसदको प्रभावकारिता त्यहाँ हुने बहस र जनसरोकारका मुद्दामा भर पर्छ। चैत १२ गते हुने शपथ ग्रहण पछि मात्र थाहा हुनेछ कि यो 'कक्षा कोठा' जस्तो देखिने संसदले देशको भविष्य कस्तो लेख्नेछ।