फाल्गुन १९, २०८२
बेइजिङ — China ले इरानमाथि गरिएको अमेरिकी सैन्य आक्रमणको कडा आलोचना गर्दै यसलाई अवैध, गैरजिम्मेवार र अन्तर्राष्ट्रिय कानुनको गम्भीर उल्लङ्घन भएको बताएको छ। चीनले खुला रूपमा इरानको पक्ष लिँदै यस्तो सैन्य कदमले मध्यपूर्वलाई अझ गहिरो संकटतर्फ धकेल्ने चेतावनी दिएको छ।चिनियाँ विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ताले नियमित पत्रकार सम्मेलनमा बोल्दै United States द्वारा गरिएको सैन्य हमला संयुक्त राष्ट्रसंघको चार्टर र अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धका आधारभूत सिद्धान्तहरूविपरीत भएको बताए। उनले कुनै पनि देशको सार्वभौमिकता, सुरक्षा र क्षेत्रीय अखण्डतामाथि बल प्रयोग गरेर हस्तक्षेप गर्नु अस्वीकार्य हुने स्पष्ट पारे।प्रवक्ताले Iran को वैध सुरक्षा चासोलाई सम्मान गर्नुपर्नेमा जोड दिँदै बाह्य सैन्य हस्तक्षेपले द्वन्द्वलाई नियन्त्रणभन्दा बाहिर लैजाने जोखिम रहेको चेतावनी दिए। “सैन्य कारबाही समाधान होइन। यसले न त स्थायित्व ल्याउँछ न त दीर्घकालीन शान्ति,” प्रवक्ताको भनाइ उद्धृत गरिएको छ।चीनले सबै पक्षलाई संयम अपनाउन, थप उक्साहटपूर्ण कदमबाट टाढा रहन र संवाद तथा कूटनीतिक माध्यमबाट समस्या समाधान गर्न आग्रह गरेको छ। साथै, चीनले अन्तर्राष्ट्रिय समुदाय, विशेषगरी United Nations लाई मध्यस्थकर्ताको भूमिकामा सक्रिय हुन आह्वान गरेको छ।विश्लेषकहरूका अनुसार चीनको यो स्पष्ट र कडा धारणा विश्वका ठूला शक्तिहरूबीचको मतभेदलाई अझ उजागर गर्ने खालको छ। अमेरिका र उसका सहयोगीहरूले सैन्य दबाबमार्फत इरानलाई कमजोर पार्ने रणनीति अपनाइरहेका बेला चीन त्यसको ठीक विपरीत कूटनीति र बहुपक्षीय समाधानको पक्षमा उभिएको देखिन्छ।चीन लामो समयदेखि मध्यपूर्वमा स्थायित्वलाई आफ्नो ऊर्जा सुरक्षा र विश्व व्यापारका लागि महत्वपूर्ण मान्दै आएको छ। इरान चीनको प्रमुख व्यापारिक तथा ऊर्जा साझेदारसमेत भएकाले यो द्वन्द्व चर्किँदा चीनको रणनीतिक चासो प्रत्यक्ष रूपमा प्रभावित हुने विज्ञहरूको भनाइ छ।यस घटनाक्रमले अमेरिका, चीन र इरानबीचको कूटनीतिक तानातानलाई नयाँ स्तरमा पुर्याएको छ। विश्लेषकहरूका अनुसार चीनको यस्तो अभिव्यक्तिले इरानलाई अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा कूटनीतिक समर्थन प्रदान गर्नेछ भने अमेरिकी रणनीतिमाथि विश्वव्यापी बहसलाई थप तीव्र बनाउनेछ।
चीनले अन्त्यमा मध्यपूर्वमा पूर्ण युद्ध चर्किन नदिन सबै पक्षले जिम्मेवार व्यवहार देखाउनुपर्ने दोहोर्याउँदै शान्ति, स्थायित्व र अन्तर्राष्ट्रिय कानुनको सम्मान नै दीर्घकालीन समाधान भएको स्पष्ट पारेको छ।