जेष्ठ १५, २०८३
काठमाडौँ ।
अमेरिका र इरानबिच जारी सैन्य तनाव झन् उत्कर्षमा पुगेको छ। अमेरिकी सेनाले रणनीतिक रूपमा अत्यन्तै महत्त्वपूर्ण मानिने इरानको बन्दरगाह सहर 'बन्दर अब्बास' स्थित एक सैन्य स्थललाई निशाना बनाएर नयाँ हवाई आक्रमण गरेको छ। विगत तीन दिनभित्र अमेरिकाले इरानमाथि गरेको यो दोस्रो ठुलो आक्रमण हो, जसका कारण दुई देशबिच भर्खरै भएको कमजोर युद्धविराम फेरि संकटमा परेको छ।
अमेरिकी सेन्ट्रल कमान्ड (सेन्कम) का अनुसार हर्मुज जलडमरू (Strait of Hormuz) आसपासको क्षेत्रमा जलसेनाका जहाजहरूमाथि खतरा पैदा गरिरहेका इरानका चारवटा 'वान-वे' आत्मघाती ड्रोनहरूलाई अमेरिकी फौजले आकासमै खसालेका छन्। बन्दर अब्बासको सैन्य साइटबाट पाँचौँ ड्रोन प्रक्षेपण गर्नै लाग्दा अमेरिकाले उक्त स्थलमै बमबारी गरेको सेन्कमले जनाएको छ।
उता, इरानी सञ्चारमाध्यमहरूले पनि बन्दर अब्बास सहरको पूर्वी क्षेत्रमा शक्तिशाली विस्फोटका आवाजहरू सुनिएको पुष्टि गरेका छन्। अमेरिकाले यो आक्रमण विशुद्ध 'आत्मरक्षा' र आफ्ना सैनिकहरूको सुरक्षाका लागि चालिएको कदम भएको दाबी गरेको छ। यसअघि गत सोमबार पनि अमेरिकाले दक्षिणी इरानमा मिसाइल साइट र बारुदी सुरुङ बिछ्याउन खोज्ने इरानी डुङ्गाहरूमाथि हमला गरेको थियो।
इरानले अमेरिकी आक्रमणको कडा निन्दा गर्दै यसलाई युद्धविरामको गम्भीर उल्लङ्घन र शत्रुतापूर्ण कार्य भनेको छ। इरानी सरकारले यसको ढिलो-चाँडो कडा जवाफ दिने चेतावनी दिएको छ। इरानको इस्लामिक रिभोलुसनरी गार्ड कर्प्स (IRGC) ले आफूहरूले पनि एक अमेरिकी ड्रोन खसालेको र इरानी हवाई क्षेत्रमा प्रवेश गर्ने अमेरिकी फाइटर जेटमाथि गोली प्रहार गरेको दाबी गरेको छ।
विश्वव्यापी ऊर्जा संकट चुलियो:
विगत तीन महिनादेखि चलिरहेको यो युद्धका कारण हर्मुज जलडमरू क्षेत्रमा समुद्री यातायात ठप्प प्रायः भएको छ। यस क्षेत्रमा हजारौँ व्यावसायिक ट्याङ्कर जहाजहरू अलपत्र पर्दा विश्वव्यापी रूपमा ऊर्जा र इन्धनको मूल्य तीव्र रूपमा बढेको छ।
यसैबिच, अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानसँग भइरहेको शान्ति वार्ताप्रति आफू सन्तुष्ट नभएको स्पष्ट पारेका छन्। ह्वाइट हाउसमा आयोजित क्याबिनेट बैठकमा बोल्दै राष्ट्रपति ट्रम्पले इरान 'अन्तिम श्वासमा वार्ता गरिरहेको' टिप्पणी गरे।
इरानी सरकारी टेलिभिजनले अमेरिकी सेना फिर्ता हुने लगायतका बुँदा समेटिएको ड्राफ्ट सम्झौता सार्वजनिक गरे पनि ह्वाइट हाउसले त्यसलाई 'पूर्ण रूपमा बनावटी र काल्पनिक' भन्दै खारेज गरिदिएको छ। ट्रम्पले इरान आफ्ना सर्तहरूमा सहमत नभए फेरि ठुलो स्तरको बमबारी अभियान सुरु गर्ने धम्की दिएका छन्। उनले भनेका छन्, 'कि त उनीहरूले सम्झौता गर्नुपर्छ, नत्र हामी यो काम आफैँ सिध्याइदिन्छौँ।'