✍️ सुनिल सिंह अमेरिकाको मिशिगन राज्यस्थित वेस्ट ब्लूमफिल्डमा रहेको टेम्पल इजरायलमा भएको आक्रमणले विश्वभर बढ्दै गएको यहूदीविरोधी (एण्टीसेमिटिज्म) घटनाप्रति गम्भीर चिन्ता थपेको छ। उक्त आक्रमणमा ठूलो क्षति हुनबाट जोगिएको भए पनि यसलाई हालका महिनाहरूमा अमेरिका, क्यानडा, युरोप लगायत विभिन्न क्षेत्रमा देखिएको यहूदीविरोधी गतिविधिको नयाँ चरणका रूपमा हेरिएको छ।यो घटनापछि यहूदीविरोधी अभिव्यक्ति र हिंसात्मक गतिविधि किन बढ्दै गएको हो भन्ने विषयमा विशेषगरी अमेरिकामा तीव्र राजनीतिक बहस सुरु भएको छ। राजनीतिक दायाँपन्थी समूहहरूले वामपन्थी धारमा बढ्दो इस्राएल विरोधी भावनाले यहूदीविरोधलाई बढावा दिएको आरोप लगाएका छन्। त्यस्तै, वामपन्थीहरूले दायाँपन्थी समूहहरूमा नव-नाजी विचारधारा र यहूदीविरोधी षड्यन्त्र सिद्धान्तहरू मौलाउँदै गएको आरोप लगाएका छन्।केही विश्लेषकहरूले “हर्सशु थ्योरी” (horseshoe theory) को अवधारणा अघि सारेका छन्, जसअनुसार राजनीतिक स्पेक्ट्रमका दुवै छेउ—अत्यधिक वाम र अत्यधिक दक्षिण—मा समान रूपमा यहूदीविरोध पाइन्छ। तर पछिल्ला अनुसन्धानहरूले यो व्याख्या अत्यन्त सरलिकृत भएको देखाएका छन्।अक्टोबर ७, २०२३ अघि संकलित तथ्यांकहरूअनुसार यहूदीविरोधी धारणा दायाँपन्थी समूहहरूमा बढी देखिएको थियो। विभिन्न अध्ययनहरूले देखाउँछन् कि कतिपय अवस्थामा वामदेखि दक्षिणतर्फ जाँदा यहूदीविरोधी सोच क्रमशः बढ्दै जान्छ। केही अवस्थामा भने अत्यधिक वामपन्थमा पनि यस्तो धारणा केही मात्रामा देखिएको छ। तर दुवै छेउमा समान रूपमा उच्च स्तरको यहूदीविरोध देखिने “हर्सशु” ढाँचा भने विरलै पाइन्छ।अक्टोबर ७ पछिका घटनाक्रमपछि नयाँ प्रवृत्तिहरू देखिन थालेका छन्। विभिन्न प्रतिवेदनहरूले वाम र दक्षिण दुवै धारमा यहूदीविरोधी घटनाहरू बढेको संकेत गरेका छन्। केही सार्वजनिक व्यक्तित्व र मिडिया प्रभावकर्ताहरूको अभिव्यक्तिले पनि यस बहसलाई थप जटिल बनाएको छ। प्रारम्भिक अध्ययनहरूले अत्यन्त रूढिवादी धारणा राख्ने व्यक्तिहरूमा यहूदीविरोधी सोच बढी देखिएको र उदारवादीहरूमा कम रहेको देखाएको छ। यद्यपि, यसबारे ठोस निष्कर्ष निकाल्न अझै थप अनुसन्धान आवश्यक रहेको विज्ञहरू बताउँछन्।यस विषयमा सबैभन्दा संवेदनशील पक्ष इस्राएली सैन्य कारबाही र यहूदीविरोधी घटनाबीचको सम्भावित सम्बन्ध हो। अनुसन्धानकर्ताहरूले यस्तो सम्बन्धको चर्चा गर्दा अत्यन्त सावधानी अपनाउनुपर्ने बताउँछन्। उनीहरू स्पष्ट रूपमा भन्छन् कि कुनै पनि अवस्थामा यहूदी नागरिकमाथि आक्रमण गर्नु जायज ठहरिन सक्दैन।तर विगत दुई दशकका अध्ययनहरूले एउटा प्रवृत्ति देखाएका छन्—इस्राएलसँग सम्बन्धित हिंसात्मक द्वन्द्वपछि पश्चिमी देशहरूमा यहूदीविरोधी अपराधहरू बढ्ने गरेको छ। मिशिगन आक्रमणकारीको व्यक्तिगत पृष्ठभूमिमा पनि यस्तै अन्तर्राष्ट्रिय घटनासँग सम्बन्धित पीडा जोडिएको बताइएको छ।विज्ञहरूका अनुसार अन्तर्राष्ट्रिय द्वन्द्वप्रतिको भावनात्मक प्रतिक्रिया स्वाभाविक हुन सक्छ, तर त्यसको प्रतिशोधस्वरूप निर्दोष नागरिकमाथि आक्रमण गर्नु नैतिक र कानुनी दुवै रूपमा अस्वीकार्य छ। इस्राएल राज्यको नीतिलाई विश्वभरका यहूदी समुदायसँग जोडेर हेर्नु खतरनाक र गलत बुझाइ भएको उनीहरूको तर्क छ।हाल मध्यपूर्व क्षेत्रमा जारी द्वन्द्व, विशेषगरी गाजामा भएको व्यापक विनाश र अन्य क्षेत्रहरूमा भएका सैन्य कारबाहीले विश्वव्यापी प्रभाव पारिरहेको विश्लेषण गरिएको छ। यसले यहूदीविरोधी घटनालाई अझ बढाउने जोखिम रहेको चेतावनी दिइएको छ।समग्रमा, विज्ञहरूले यहूदीविरोधलाई रोक्नका लागि दुईवटा प्रमुख उपाय आवश्यक रहेको बताएका छन्—पहिलो, विश्वभर स्पष्ट रूपमा यहूदीविरोधी हिंसाको निन्दा र नियन्त्रण; दोस्रो, यस्तो घृणालाई बढावा दिने कारणहरूको गहिरो अध्ययन र सम्बोधन।विश्वव्यापी रूपमा फैलिँदै गएको यो समस्या समाधान गर्न सन्तुलित, संवेदनशील र तथ्यमा आधारित दृष्टिकोण आवश्यक रहेको निष्कर्ष निकालिएको छ।