@सुनिल सिंह ,काठमाडौं

— अमेरिकी स्टेट पार्टनरशिप प्रोग्राम (SPP) लाई लिएर नेपाली राजनीतिमा विवाद झन् चर्किएको छ। प्रमुख राजनीतिक दलहरूले SPP स्वीकार नगरेपछि यसलाई राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी मार्फत अघि बढाउने तयारी भइरहेको दाबी सार्वजनिक भएसँगै जनस्तरमा तीव्र असन्तुष्टि देखिएको छ।सामाजिक सञ्जाल, सार्वजनिक बहस र सडकस्तरमा समेत “SPP ले नेपाल बर्बाद गर्छ” भन्ने आवाज उठिरहेको छ। यसै सन्दर्भमा केही समूह र नागरिकहरूले राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी SPP मार्फत देश बर्बाद पार्दै छ भन्ने गम्भीर आरोपसमेत लगाएका छन्। उनीहरूको भनाइमा, SPP जस्तो कार्यक्रम लागू भएमा नेपालको सार्वभौमिकता, असंलग्न परराष्ट्र नीति र राष्ट्रिय सुरक्षा गम्भीर जोखिममा पर्न सक्छ।दाबी गर्ने पक्षका अनुसार United States ले नेपालमा SPP अघि बढाउन वैकल्पिक राजनीतिक माध्यम खोजिरहेको छ र परम्परागत दलहरूको असहमति देखिएपछि राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीलाई प्रयोग गर्ने प्रयास भइरहेको भनिएको छ। यद्यपि यसबारे कुनै आधिकारिक पुष्टि भने भइसकेको छ।SPP विषय यसअघि नै व्यापक विवादमा परेको थियो। समर्थकहरूले यसलाई विपद् व्यवस्थापन, तालिम र संस्थागत क्षमता विकाससँग जोडिएको कार्यक्रम बताउँदै आए पनि आलोचकहरू—विशेषगरी नागरिक तहमा—यसलाई सैन्य संलग्नताको ढोका खोल्ने योजनाका रूपमा हेर्ने गरेका छन्। त्यसैले SPP स्वीकार गरिनु भनेको “देशलाई दीर्घकालीन संकटतर्फ धकेल्नु” भन्ने धारणा बढ्दै गएको छ।राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार दलगत सहमति र संसदीय निर्णयविना कुनै एक दलमार्फत यस्तो संवेदनशील कार्यक्रम अघि बढाउने प्रयास भएमा राजनीतिक ध्रुवीकरण, जनआक्रोश र अविश्वास अझ गहिरिन सक्छ। उनीहरू भन्छन्—यस विषयमा सरकारको स्पष्ट धारणा, संसद्को भूमिका र जनमत अनिवार्य छ।राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीका शीर्ष नेताहरूले भने यसबारे हालसम्म औपचारिक प्रतिक्रिया दिएका छैनन्। पार्टी स्रोतले कुनै पनि अन्तर्राष्ट्रिय सम्झौता वा कार्यक्रम स्वीकार गर्दा राष्ट्रिय हित, पारदर्शिता र जनभावनालाई प्राथमिकतामा राखिने दाबी गरेको छ।SPP सम्बन्धी विवाद, जनस्तरको विरोध र राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीमाथि लागेका आरोपबीच अब सरकार, सम्बन्धित दल र अमेरिकी पक्षबाट आउने आधिकारिक स्पष्टता नै आगामी राजनीतिक दिशानिर्देशक बन्ने विश्लेषकहरूको निष्कर्ष छ।