वाशिङटन – बीस वर्षदेखि अमेरिकी–इरानी सम्बन्धलाई नजिकबाट विश्लेषण गर्दै आएका पत्रकार थोमस वाट्किन्सका अनुसार, अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको इरानप्रति दृष्टिकोण हालसम्म अस्थिर रहेको छ। एकै क्षण आक्रामक, अर्को क्षण सम्हाल्ने शैलीले वार्ता प्रक्रिया र सम्भावित परिणाममा अनिश्चितता सिर्जना गरेको छ।वार्ताको सन्दर्भमा वाशिङटनमा सामान्यतः अमेरिकी सैन्य कारबाहीको तयारीलाई लिएर निराशापूर्ण र निश्चित नभएको धारणा फैलिएको छ। ट्रम्प प्रशासनका अनुसार इरानसँग नयाँ सम्झौता गर्न समय सीमित छ, र जेनेवामा हुने हालको नाभिकीय वार्ता अन्तिम अवसर हुनसक्ने चेतावनी पनि दिइएको छ।इरानी विदेशमन्त्री अब्बास अराघ्चीले अमेरिका संगको सम्झौता “अगाडि बढ्न सक्ने” अवस्थामा रहेको बताएका छन् भने, राष्ट्रपति मसूद पेज़ेश्कियनले वार्ताको “सकारात्मक दृष्य” रहेको बताएका छन्। तर विश्लेषकहरूको मतमा, अमेरिका र इरानबीच अपेक्षा र परिणाममा ठूलो खालको अन्तर छ।अमेरिका इरानको नाभिकीय हतियार विकास र बैलिस्टिक मिसाइल कार्यक्रम रोक्न चाहन्छ भने इरानले ती माग अस्वीकार्य रहेको बताएका छन्। ट्रम्प प्रशासनले यसअघि इरानी प्रदर्शनकारीलाई समर्थन गर्ने र सरकारविरुद्ध उभिन प्रोत्साहित गर्ने प्रतिबद्धता जनाइसकेको छ, जसले सैन्य कारबाहीको विकल्प थप जटिल बनाएको छ।अमेरिकाले मध्यपूर्वमा सबैभन्दा ठूलो सैन्य तयारी सम्पन्न गरेको छ। इरानी सैन्य क्षमता गत वर्षको १२-दिने युद्ध र “ओपरेसन मिडनाइट ह्यामर” मार्फत ठूलो क्षति भएको छ। विश्लेषकहरूका अनुसार, जेनेवामा हुने वार्ता सम्भवतः केवल औपचारिक देखिनेछ, जबकि अमेरिकी सैन्य तयारी योजना अन्तिम चरणमा रहेको छ।

विशेष टिप्पणी:

ट्रम्पको प्राथमिकता कूटनीतिक समाधानमा भए पनि, अमेरिकी उपराष्ट्रपति जे.डी. भान्सले इरानको नाभिकीय प्रयासको प्रमाण देखिएको दाबी गरेका छन्।

वार्ता छोटो समयसीमामा सम्पन्न गर्नुपर्ने भएकाले, जेनेवा बैठक पूर्ववत् लामो JCPOA वार्ताको जस्तो हुने छैन।

विश्लेषकहरूले अनुमान गरेका छन् कि अमेरिका आफ्नो सैन्य सामर्थ्य पूर्णरूपले तयार गरी मात्रै अन्तिम निर्णयमा पुग्नेछ।